معرفي بازارچه هاي مرزي استان خراسان

   
استان خراسان با مساحت 313 هزار كيلومتر مربع و حدود 750 كيلومتر مرز مشترك با هر يك از دو  

كشور افغانستان و تركمنستان از گذشته دور به لحاظ قرار داشتن در مسير جاده ابريشم در مبادله كالا

 

و تجارت از اهميت خاص و ويژه اي برخوردار ميباشد كه اميد است با تلاش همگان در جهت ارتقاء و

 

رسيدن به سطح مطلوب به استراتژي كلان و اهداف برنامه سوم توسعه دست يابيم. ساكنين مناطق

 

مرزي همواره در جوامع مختلف و بويژه كشورمان بعنوان گروهي متمايز از ديگر اقشار جامعه مطرح بوده

 

اند لذا اعطاي امتيازات وتسهيلات دولت به اين افراد اثرات مثبت اجتماعي، سياسي، امنيتي واقتصادي

 

را در برداشته و حذف آن نيز ميتواند اثرات بسيار منفي و جدي در پي داشته باشد. مبادلات مرزي

 

بخشي از بازرگاني خارجي بوده و ميبايست همسوئي كاملي بين اهداف بازرگاني خارجي مبادلات

 

جستجو نمود. با عنايت به توانمنديهاي كشور در زمينه هاي مختلف اقتصادي مي توان در زمينه توسعه

 

صادرات و ايجاد توازن آن با واردات گامهاي اساسي برداشت كه در اين خصوص دولت با اعطاي

 

تسهيلات وحمايتهاي همه جانبه جهت تشويق به توسعه صادرات كالا و فراهم شدن ارزش افزوده

 

داخلي در قالبهاي مشخص مي بايد برنامه ريزي وسرمايه گذاري نمايد بطور كلي بازارچه هاي مرزي به

 

استناد ماده 11 قانون مقررات صادرات و واردات مصوبه سال 1372 مجلس شوراي اسلامي ايران

 

.تاسيس شده و اثرات مثبت ذيل را در برداشته اند

 

      ايجاد امنيت پايدار در مرزها

  -1

      گسترش صادرات غير نفتي

  -2

     ... افزايش توليد واحدهاي صنعتي و توليدي شهرهاي حاشيه مرز و

  -3

      سالم سازي اقتصاد مرز و افزايش مبادلات مرزنشينان

  -4

      افزايش اشتغال و درآمد سالم براي مرزنشينان

  -5

      ممانعت از شيوع پديده قاچاق كالا و ... در مرزها

  -6

      جلوگيري از مهاجرت مرزنشينان و نثبيت مرزهاي كشور

  -7

      ارتقاء بخشيدن به روابط سياسي، فرهنگي و اقتصادي كشورهاي همسايه

  -8

:چگونگي اداره و فعاليت

 

نحوه فعاليت بازارچه هاي مرزي استان به موجب ماده 22 و 23 آئين نامه اجرايي قانون مقررات صادرات

 

:و واردات بشرح ذيل ميباشد

 

طبق قانون، بازارچه مرزي محوطه اي است محصور واقع در نقطه صفر مرزي و در جوار گمرك يا

 -

مكانهايي كه طبق تفاهم نامه هاي منعقد بين جمهوري اسلامي ايران و كشورهاي همجوار

 

        . تعيين شده مجاز به انجام تشريفات ترخيص كالا مي باشد

 

اهالي دو طرف مرز مي توانند كالاها و محصولات موردنيار خود را با رعايت مقررات صادرات و

 -

        .واردات وضوابط مقرر در قانون عرضه نمايند

 

استقرار گمرك در درب ورود و خروج بازارچه ضروري بوده و اعمال مقررات صادرات و واردات

 -

ونظارت بر رعايت آن برعهده گمرك مي باشد. بطور كلي مبادلات در بازارچه هاي مرزي پس از

 

استقرار ماموران وزارت كشور، بازرگاني گمرك و نيروي انتظامي و با اعمال دقيق مقررات

 

مربوطه در خصوص نوع و ميزان كالاهاي وارداتي و صادراتي و پرداخت كامل حقوق دولت مجاز

 

        . خواهد بود

 

چگونگي رعايت وتردد افراد به بازارچه را استانداري محل با صدور مجوز مشخص مي كند.

 - 

صادرات و واردات كالا از بازارچه ها با كارت پيله وري كه توسط اداره بازرگاني شهرستان صادر

 -

        . مي شود امكان پذير بوده و نياز به ارائه كارت بازرگاني ندارد

 

ورود و ترخيص كالا از بازارچه ها با ارائه فاكتور فروش بازارچه كشور مقابل امكان پذير بوده و در

 -

مواردي كه كالاهاي وارده از بازارچه طرف مقابل تامين نشود و ارائه فاكتور فروش امكان پذير

 

نباشد قيمت كالاهاي وارداتي توسط گمرك تعيين شده ونياز به ارائه ساير مدارك از قبيل پيش

 

         .برگ (پروفرم) و بارنامه حمل نمي باشد

 

واردات كالا در قبال صادرات از بازارچه، پس از ثبت آماري كه توسط وزارت بازرگاني انجام مي

 -

        . شود امكان پذير بوده و نياز به ثبت سفارش (پرداخت مبلغ 275 ريال از هر دلار) نمي باشد

 

:موقعيت و وضعيت بازارچه هاي مرزي استان خراسان

 

استان خراسان داراي 6 بازارچه مرزي بوده كه بازارچه باجگيران در مرز كشور تركمنستان و بصورت

 

مشترك با بازارچه گودان آن كشور مي باشد و بازارچه هاي مرزي دوغارون، يزدان،‌ ميل 73، ميل 75 و

 

.دوكوهانه در نقطه صفر مرز با كشور افغانستان، بصورت غير مشترك ميباشند

 

جدول موقعيت و وضعيت بازارچه هاي مرزي استان

 
   

امكانات موجود در بازارچه

تعداد غرفه

فاصله (كيلومتر)

نزديكترين شهركشور مقابل

 فاصله تا مركز محل جغرافيايي نام بازارچه
بخش شهرشتان بخش شهرشتان
25غرفه بصورت كانتينر- نمايشگاه دائمي كالا- استقرار گمرك- نيروي انتظامي-بازرگاني- استاندار- باسكول- انبار- تلفن- آب- برق- جاده دسترسي آسفالت- جايگاه سوخت- سردخانه 25 150 هرات 235 15 مركزي تايباد دوغارون
ساختمانهاي اداري مناسب –40 غرفه تجاري استقرار گمرك- نيروي انتظامي- بازرگاني-استاندارد-باسكول- 2 عدد انبار- آب-جاده دسترسي آسفالت- جايگاه سوخت- نانوايي 40 180

120

 هرات

شيندند

 520 170 زيركوه قاينات يزدان
ساختمانهاي اداري مناسب –40 غرفه تجاري استقرار گمرك- نيروي انتظامي- بازرگاني-استاندارد-باسكول- 2 عدد انبار- آب-جاده دسترسي آسفالت- جايگاه سوخت- نانوايي 40 200

180

98

 فراه

شيندند

اناردره

 640 180 درميان بيرجند ميل 73
در حال حاضر غير فعال بوده و داراي ساختمان اداري و غرفه تجاري بصورت كانتينر و استقرار نيروي انتظامي مي باشد. -- 150

230

 فراه

شيندند

 680 220 سربيشه بيرجند ميل 75
ساختمان اداري، 20 عدد غرفه تجاري، نانوايي، انبار، استقرار گمرك، نيروي انتظامي، بازرگاني 20 130 فراه 705 105 مركزي نهبندان دوكوهانه
ساختمانهاي اداري و 25 غرفه تجاري بسيار مناسب، نمايشگاه دائمي كالاهاي صادراتي، شوفاژ كشي. آب، برق، تلفن، استقرار گمرك. نيروي انتظامي، استاندارد، بازرگاني 25 35 عشق آباد 205 85 باجگيران قوچان باجگيران
 
   

:عملكرد بازارچه هاي مرزي استان خراسان

 

صادرات بازارچه هاي مرزي استان در سال 1380 به 19 ميليون دلار رسيد كه نسبت به سال قبل از

 

آن 12 درصد رشد داشته است ضمن اينكه طي سه ماهه اول سال 1381 بالغ بر 28 هزار تن كالا به

 

ارزش 4/5 ميليون دلار از اين بازارچه ها صادر كه نسبت به مدت مشابه سال قبل 52 درصد رشد را نشان

 

.مي دهد

 

جدول عملكرد بازارچه هاي مرزي استان طي سالهاي 79، 80، 81

 
عملكرد 3ماهه اول سال 81

سهميه ارزي سال 81دلار

عملكرد سال 80

 سهميه ارزي سال 80دلار عملكرد سال 79 سهميه ارزي سال 79دلار نام بازارچه
واردات دلار صادرات دلار واردات دلار صادرات دلار واردات دلار صادرات دلار
225821 1455856 10000000 370000 2175000 10000000 322000 1125000

20000000

دوغارون
125652 1911859 15000000 198000 6087000 10000000 21000 6480000

10000000

يزدان
1570405 1224194 10000000 4758000 7706000 10000000 754000 6000000

10000000

ميل 73

--

--

 5000000

--

--

 10000000

--

--

--

ميل 75
42258 669253 5000000 640000 2070000 5000000 257000 1901000

10000000

دوكوهانه
13385 161054 5000000 831000 1022000 5000000 365000 1494000

10000000

باجگيران
1977521 5422216 50000000 6797000 19060000 50000000 1719000 17000000

60000000

جمع
 
   

:عمده كالاهاي صادراتي بازارچه هاي هم مرز افغانستان عبارتند از

 

مواد غذاي: (انواع بيسكويت و شيرينيجات، رب گوجه فرنگي، نوشابه، ماكاروني، آب ميوه،

 -

         (...مربا، كنسروجات، تخم مرغ و

 

كالاهاي صنعتي و صنعتي مصرفي: (صابون و شامپو، فرش و پتو، موكت،‌ مصنوعات فلزي و

 -

پلاستيكي، رنگ ساختمان، وسايل خانگي، لوله پليكا و غيره، آجر، انواع نخ و كيسه خالي،

 

        ( ...سراميك و كاشي، شيشه ساختماني و كپسول هوا، ادوات كشاورزي و

 

         (...محصولات معدني: (سيمان، گچ، سنگ ساختماني، نمك و

 -

فراورده هاي دامي: (گوشت، مرغ )

 -

       ( ...محصولات كشاورزي: (سيب زميني، پياز، هندوانه، سيب درختي و

 -

       ( ... مواد شيميايي: (آب اسيد، دارو، چسب، مواد شوينده و سفيد كننده و

 -

         ساير كالاها

 -

:عمده كالاهاي وارداتي بازارچه هاي هم مرز افغانستان عبارتند از

 

كنجد، چوب سريش، تخم هندوانه، تخم اسپند، دانه ذرت، تخم يونجه، بادام زميني و فلفل، لاستيك

 

سبك، لوازم يدكي خودرو، ابزار آلات صنعتي، آهن آلات قراضه

 

:عمده كالاهاي صادراتي از بازارچه باجگيران

 

       ( ... مواد غذايي: (رب،‌ انواع سس، ويفر و بيسكويت، خيارشور، نوشابه، كنسروجات، چاي و

 -

مواد شيميايي: (دارو، مواد شوينده و سفيد كننده و ...)

 -

كالاهاي صنعتي و صنعتي مصرفي: (صابون، مصنوعات چوبي، فلزي و پلاستيكي، يخچال،

 -

        ( ...فريزر، اجاق گاز، كاشي و سراميك. آبگرمكن و

 

         ( محصولات معدني: (سيمان

 -

         ساير كالاها

 -

:عمده كالاهاي وارداتي از بازارچه مرزي باجگيران

 

دستگاه چاپ عكس، فتوكپي، دستگاه تراش و ابزار آلات صنعتي

 

:نحوه واگذاري غرفه

 

كليه اشخاص حقيقي ساكن در مرز يا اشخاص حقوقي كه در مناطق مذكور فعاليت دارند مجاز به اجاره

 

غرفه و فعاليت در بازارچه هاي مرزي مي باشند كه براين اساس دستورالعمل واگذاري غرفه در بازارچه

 

هاي مرزي استان هر ساله توسط كميته سياستگزاري بازارچه ها تهيه و ابلاغ مي شود به موجب اين

 

دستورالعمل افراد واجد شرايط پس از انتخاب توسط هيات سه نفره، توسط استانداري به وزارت

 

بازرگاني معرفي و به موجب آن كارت پيله وري صادر مي گردد.

 

:جايگاه اشتغال در بازارچه ها

 

يكي از اهداف مهم بازارچه هاي مرزي، ايجاد شغل براي مردم مرزنشين مي باشد خوشبختانه بازارچه

 

هاي مرزي مصداق و تبلور عيني حضور مردم در امور اقتصادي است به نحوي كه بازارچه هاي مرزي

 

هم توانسته در تحقق يكي از اهداف برنامه سوم كشور يعني توسعه صادرات غير نفتي گامهاي مؤثري

 

بردارد و هم در ايجاد فرصتهاي شغلي، در شرايطي كه يكي از مهمترين دغدغه هاي دولت مشكل

 

بيكاري است به اهداف خود برسد مي توان گفت اكنون حدود 800 نفر بصورت مستقيم و 3200 نفر به

 

شكل غير مستقيم در امور مختلف خدماتي و غيره در بازارچه هاي مرزي خراسان مشغول به فعاليت

 

.مي باشند

 

كليه اشخاص مجاز به فعاليت در بازارچه هاي مرزي مي توانند در قبال صادرات كالا به كشور يا

 -

كشورهاي مقابل كليه كالاهاي مجاز و مجاز مشروط را از طريق كليه مبادي گمركي و مناطق

 

         .آزاد تجاري و صنعتي كشور حسب مقررات مربوطه ترخيص نمايند

 

بطور كلي صادرات و واردات از بازارچه ها نسبت به ساير مبادي بسيار آسانتري و دركمترين

 -

         .زمان امكان پذير مي باشد

 

جايگاه كيفيت و استاندارد كالا در بازارچه هاي مرزي استان:

 

يكي از مهمترين اهدافي كه بازارچه هاي مرزي در راستاي سياستهاي دولت و خط مشي استاندار

 

محترم بويژه بعد از تحولات اخير افغانستان به آن توجه خاصي داشته تلاش در جهت اعمال نظارت ها و

 

كنترل هاي لازم بمنظور صدور كالاهاي با كيفيت و استاندارد بوده بطوري كه علاوه بر گمرك و استاندارد

 

كه حسب وظيفه در هنگام تنظيم اظهارنامه هاي صادراتي به وظيفه قانوني خود در بحث كنترل كيفيت

 

:عمل مي كنند اقداماتي به شرح ذيل در هر بازارچه صورت پذيرفته است

 

در هر يك از بازارچه ها يكنفر آموزش لازم در زمينه استاندارد را فراگرفته و بعنوان نماينده استاندارد و

 -1

.بازرس ويژه بر صدور كالا نظارت مي نمايد

 

براساس پيگيريهاي صورت گرفته كارشناسان اداره كل استاندارد و تحقيقات صنعتي استان در فواصل

 -2

.زماني مختلف و كوتاه مدت از كليه بازارچه هاي استان بازديد ونظارتهاي لازم را اعمال مي نمايند

 

صدور كالاي با كيفيت و رعايت استاندارد بعنوان يكي از الزامات و تعهدات غرفه داران در متن قرارداد

 -3

بهره برداري آنان از غرفه گنجانده شده به نحوي كه اگر غرفه داري نسبت به صدور كالاي بي كيفيت

 

اقدام نمايد قرارداد وي نسخ و كارت پيله وريش باطل و با توافق صورت گرفته با دستگاههاي ديگر از

 

.صدور كالا توسط ايشان از مبادي ديگر نيز جلوگيري مي شود

 

:اقدامات انجام گرفته طي دو سال اخير

 

تلاش در جهت صدور محصولات استاندارد و با كيفيت از طريق بازارچه ها كه بهمين منظور در

 -1

هر يك از بازارچه ها يكي از پرسنل با همكاري اداره كل استاندارد آموزشهاي لازم در زمينه

 

      .استاندارد را فرا گرفته و علاوه بر نيروهاي گمرك بر صدور كالا نظارت كامل دارد

 

آموزش غرفه داران در زمينه صادرات و واردات و قوانين و مقررات بازرگاني باكمك اداره كل

 -2

      .بازرگاني

 

     . جمع آوري جديدترين مقررات تجاري و بازرگاني كشور و ارسال آن براي غرفه داران

 -3

تلاش در جهت ايجاد يك تشكل كاملا خصوصي از ميان غرفه داران جهت رفع مشكلات آنان كه

 -4

      .در حال حاضر خانه پيله ور استان توسط نمايندگان منتخب غرفه داران تشكيل شده است

 

تلاش در جهت افزايش كالاهاي سبد صادراتي بازارچه ها كه در حال حاضر بيش از 100 نوع

 -5

      .كالا از بازارچه ها صادر مي شود

 

ايجاد نمايشگاه دائمي كالاهاي صادراتي در بازارچه ها كه در حال حاضر در بازارچه باجگيران و

 -6

      ..دوغارون اين نمايشگاه وجود دارد

 

    . تلاش در جهت ايجاد ارتباط مستقيم بين توليد كننده و غرفه داران بازارچه ها

 -7

پيگيري در جهت حل مشكلات غرفه داران و تنگناهاي فراروي صادرات از بازارچه ها كه در

 -8

     . بسياري موارد منجر به اخذ نتيجه شده است

 

انتخاب غرفه داران نمونه استان و معرفي آنان به اداره كل بازرگاني (درسال 79 آقايان قاسم

  -9

پردل از بازارچه مرزي ايران و مهدي منصورنژاد از بازارچه مرزي دوكوهانه نهبندان بعنوان غرفه

 

داران نمونه استان انتخاب و از جناب آقاي خسرو ناج رئيس مركز توسعه صادرات كشور لوح

 

      .( تقدير دريافت كرده اند

 

وصول درآمد حاصل از اجاره غرفه و ارائه خدمات بازارچه ها و واريزي آنها بحساب خزانه داري

 -10

    .  كل كشور

 

طي دو سال اخير طرحهاي عمراني بسيار زيادي بشرح ذيل در بازارچه ها انجام گرفته و يا در

 -11

     . دست اجرا مي باشد

 

:طرحهاي عمراني به بهره برداري رسيده و در دست اجرا

 

        بازارچه ميل 73

 

با اعتباري به مبلغ 490 ميليون ريال

احداث ساختمان اداري و مسجد

 

با اعتباري به مبلغ 2/144 ميليون ريال

احداث ساختمان و نصب باسكول

 

با اعتباري به مبلغ 135 ميليون ريال

ايجاد بارانداز و فضاي سبز

 

با اعتباري به مبلغ 1150 ميليون ريال

احداث غرفه هاي تجاري و انبار

 

با اعتباري به مبلغ 23 ميليون ريال

احداث نانوائي

 

با اعتباري به مبلغ 70 ميليون ريال

اسفالت محوطه

 

با اعتباري به مبلغ 5/22 ميليون ريال

احداث ساختمان و برجك نگهباني

 
 

         بازارچه دوكوهانه

 

با اعتباري به مبلغ 65 ميليون ريال

فنس كشي محوطه

 

با اعتباري به مبلغ 50 ميليون ريال

احداث نانوائي

 

با اعتباري به مبلغ 100 ميليون ريال

آبرساني

 

با اعتباري به مبلغ 12 ميليون ريال

مرمت و تيغ زني اره

 

با اعتباري به مبلغ 130 ميليون ريال

مطالعه احداث راه جديد

 

با اعتباري به مبلغ 510 ميليون ريال

احداث غرفه هاي تجاري و مسجد

 

با اعتباري به مبلغ 45 ميليون ريال

ايجاد فضاي سبز و تامين روشنائي

 
 

بازارچه باجگيران

 

با اعتباري به مبلغ 8/96 ميليون ريال

نصب تاسيسات شوفاژ

 

با اعتباري به مبلغ 53 ميليون ريال

احداث نمايشگاه دائمي كالاهاي

 

صادرات

 

بازارچه يزدان

 

با اعتباري به مبلغ 5/149 ميليون ريال

احداث و نصب باسكول

 

با اعتباري به مبلغ 25 ميليون ريال

احداث نانوائي

 

با اعتباري به مبلغ 160 ميليون ريال

فنس كشي محوطه

 

با اعتباري به مبلغ 700 ميليون ريال

احداث غرفه هاي تجاري

 

با اعتباري به مبلغ 65 ميليون ريال

ايجاد فضاي سبز و تامين روشنائي

 

با اعتباري به مبلغ 228 ميليون ريال

اسفالت محوطه

 

با اعتباري به مبلغ 100 ميليون ريال

مرمت راه دسترسي

 
 

         بازارچه دوغارون

 

با اعتباري به مبلغ 238 ميليون ريال

اسفالت راه دسترسي و محوطه و بهسازي كانتينرها

 

با اعتباري به مبلغ 440 ميليون ريال

احداث انبار و سرويس هاي بهداشتي

 

با اعتباري به مبلغ 45 ميليون ريال

ايجاد فضاي سبز و تامين روشنائي

 

با اعتباري به مبلغ 160 ميليون ريال

احداث باسكول

 

با اعتباري به مبلغ 230 ميليون ريال

احداث سردخانه

 
     
     
     
 

 
     
    منبع : اطلاعات منتشر شده بازارچه هاي مرزي استان خراسان